लघुसिद्धान्तकौमुदी · वरदराज

ऋदुशनस्पुरुदंसोऽनेहसां च

लघुसिद्धान्तकौमुदी 204 · प्रकरण 5, which opens at अर्थवदधातुरप्रत्ययः प्रातिपदिकम् · rule 90 of 100 in it

ऋ-final agent nouns take the अनङ् substitute before the strong endings

A stem ending in ऋत् — the agent nouns कर्तृ, धातृ and the kinship words — together with उशनस्, पुरुदंसस् and अनेहस्, takes the substitute अनङ् (अन्) for its final before a सर्वनामस्थान ending. धातृ → धात् + अन् + स्; with 6.4.11 lengthening the penult and the final न् then dropping, the nominative singular is धाता. So परिणमयितृ “ripener” gives परिणमयिता (1.44).

Aṣṭādhyāyī — 7.1.94 ऋदुशनस्पुरुदंसोऽनेहसां च
Bālānandinī (LSK, Telugu) — सूत्र 204 in the abridgement; the कर्तृ / धातृ prakriyā; vendor/balanandini-lsk-telugu-ocr.txt

uncheckeddrafted from the rule text and the Bālānandinī

वरदराज writes under it

ऋदन्तानामुशनसादीनाम् चानङ् स्यादसम्बुद्धौ सौ॥

uncheckedashtadhyayi.com (prakriyā)

1 derivation stand on it

2 words of this poem

the derivation names it — The rule stands at a step of the chain that produces the ending.

practice

Drawn from the words this rule reaches. Each visit is a fresh draw; nothing is kept.

రూపం చెప్పండి · produce the form
परिणमयितृ (ऋकारान्त पुंलिङ्ग) యొక్క प्रथमा एकवचन రూపం ఏది?
Produce the nominative singular (प्रथमा एकवचन) of परिणमयितृ (ऋकारान्त पुंलिङ्ग).
the answer is परिणमयिता.
परिणमयितृ యొక్క प्रथमा एकवचन రూపం परिणमयिता.
परिणमयिता is the nominative singular (प्रथमा एकवचन) of परिणमयितृ.
రూపం పేరు చెప్పండి · name the form
परिणमयिता (परिणमयितृ, ऋकारान्त पुंलिङ्ग) ఏ విభక్తి, ఏ వచనం?
What case and number is परिणमयिता (परिणमयितृ, ऋकारान्त पुंलिङ्ग)?
the answer is प्रथमा एकवचन nominative singular.
परिणमयिता అనేది परिणमयितृ యొక్క प्रथमा एकवचन.
परिणमयिता is the nominative singular (प्रथमा एकवचन) of परिणमयितृ.
సూత్రం పేరు చెప్పండి · name the rule
धाता సాధనలో धात् + अन् + स् అనే అడుగును ఇచ్చే సూత్రం ఏది?
In deriving धाता, which rule gives the step धात् + अन् + स्?
the answer is 7.1.94 ऋदुशनस्पुरुदंसोऽनेहसां च.
7.1.94 ऋदुशनस्पुरुदंसोऽनेहसां च धात् + अन् + स् అనే అడుగును ఇస్తుంది.
7.1.94 ऋदुशनस्पुरुदंसोऽनेहसां च gives the step धात् + अन् + स्.