लघुसिद्धान्तकौमुदी · वरदराज
8.4.61
उदः स्थास्तम्भोः पूर्वस्य
लघुसिद्धान्तकौमुदी 70 · प्रकरण 3, which opens at स्तोः श्चुना श्चुः · rule 9 of 41 in it
after उद्, the initial of स्था and स्तम्भ् copies the preceding sound
After the prefix उद्, the स् that begins स्था "stand" and स्तम्भ् "prop" becomes a copy of the preceding sound (pūrva-savarṇa) — the त् of उद् (which is उत् before a voiceless sound). So उद् + स्थानम् → उत्थानम् "rising" and उद् + स्तम्भनम् → उत्तम्भनम् "propping up". The seam becomes a doubled त्, and 8.4.65 then lets the run simplify.
- Aṣṭādhyāyī — 8.4.61 उदः स्थास्तम्भोः पूर्वस्य
- Bālānandinī (LSK, Telugu) — सूत्र 70 in the abridgement; vendor/balanandini-lsk-telugu-ocr.txt
uncheckeddrafted from the rule text and the Bālānandinī
वरदराज writes under it
उदः परयोः स्थास्तम्भोः पूर्वसवर्णः ॥
uncheckedashtadhyayi.com (prakriyā)
1 derivation stand on it
1 words of this poem
the derivation names it — The rule stands at a step of the chain that produces the ending.
practice
Drawn from the words this rule reaches. Each visit is a fresh draw; nothing is kept.
సూత్రం పేరు చెప్పండి · name the rule
उत्थिते సాధనలో उत् + स्थि + त् + ए ను उत् + थ्थि + त् + ए గా మార్చే సూత్రం ఏది?
In deriving उत्थिते, which rule takes उत् + स्थि + त् + ए to उत् + थ्थि + त् + ए?
the answer is 8.4.61 उदः स्थास्तम्भोः पूर्वस्य.
8.4.61 उदः स्थास्तम्भोः पूर्वस्य: उत् తరువాత स → थ.
8.4.61 उदः स्थास्तम्भोः पूर्वस्य: after उत्, स becomes थ.