लघुसिद्धान्तकौमुदी · वरदराज

हलि लोपः

लघुसिद्धान्तकौमुदी 276 · प्रकरण 8, which opens at हो ढः · rule 27 of 108 in it

the द of इदम् elides before a consonant ending

Before a consonant-initial ending, the द of इदम् elides, so those forms build on the अ/ए base without it: एभिः "by these", एषु "in these", आभ्याम् "by these two", and the ablative अस्मात् "from this". The vowel-initial cases keep the इम- of 7.2.108; the consonant cases drop straight to the pronoun's vowel base.

Aṣṭādhyāyī — 7.2.113 हलि लोपः
Bālānandinī (LSK, Telugu) — सूत्र 276 in the abridgement; vendor/balanandini-lsk-telugu-ocr.txt

uncheckeddrafted from the rule text and the Bālānandinī

वरदराज writes under it

अककारस्येदम इदो लोप आपि हलादौ। <<नानर्थकेऽलोन्त्यविधिरनभ्यासविकारे>> (परिभाषा)॥

uncheckedashtadhyayi.com (prakriyā)

6 derivations stand on it

11 words of this poem

the derivation names it — The rule stands at a step of the chain that produces the ending.

practice

Drawn from the words this rule reaches. Each visit is a fresh draw; nothing is kept.

సూత్రం పేరు చెప్పండి · name the rule
एभिः సాధనలో इद + भिस् ను अ + भिस् గా మార్చే సూత్రం ఏది?
In deriving एभिः, which rule takes इद + भिस् to अ + भिस्?
the answer is 7.2.113 हलि लोपः.
7.2.113 हलि लोपः: इद + भिस् → अ + भिस्.
7.2.113 हलि लोपः: इद + भिस् → अ + भिस्.
సూత్రం పేరు చెప్పండి · name the rule
अस्मात् సాధనలో इद + स्मात् ను अस्मात् గా మార్చే సూత్రం ఏది?
In deriving अस्मात्, which rule takes इद + स्मात् to अस्मात्?
the answer is 7.2.113 हलि लोपः.
7.2.113 हलि लोपः: इद + स्मात् → अस्मात्.
7.2.113 हलि लोपः: इद + स्मात् → अस्मात्.
సూత్రం పేరు చెప్పండి · name the rule
अस्मिन् సాధనలో इद + स्मिन् ను अस्मिन् గా మార్చే సూత్రం ఏది?
In deriving अस्मिन्, which rule takes इद + स्मिन् to अस्मिन्?
the answer is 7.2.113 हलि लोपः.
7.2.113 हलि लोपः: इद + स्मिन् → अस्मिन्.
7.2.113 हलि लोपः: इद + स्मिन् → अस्मिन्.
సూత్రం పేరు చెప్పండి · name the rule
एभिः సాధనలో इद + भिस् ను अ + भिस् గా మార్చే సూత్రం ఏది?
In deriving एभिः, which rule takes इद + भिस् to अ + भिस्?
the answer is 7.2.113 हलि लोपः.
7.2.113 हलि लोपः: इद + भिस् → अ + भिस्.
7.2.113 हलि लोपः: इद + भिस् → अ + भिस्.
సూత్రం పేరు చెప్పండి · name the rule
एषु సాధనలో इद + सु ను अ + सु గా మార్చే సూత్రం ఏది?
In deriving एषु, which rule takes इद + सु to अ + सु?
the answer is 7.2.113 हलि लोपः.
7.2.113 हलि लोपः: इद + सु → अ + सु.
7.2.113 हलि लोपः: इद + सु → अ + सु.
సూత్రం పేరు చెప్పండి · name the rule
अस्याः సాధనలో इदस्यास् ను अस्यास् గా మార్చే సూత్రం ఏది?
In deriving अस्याः, which rule takes इदस्यास् to अस्यास्?
the answer is 7.2.113 हलि लोपः.
7.2.113 हलि लोपः: इदस्यास् → अस्यास्.
7.2.113 हलि लोपः: इदस्यास् → अस्यास्.