लघुसिद्धान्तकौमुदी · वरदराज

back to the poem
← प्रकरण 5

1.1.43

सुडनपुंसकस्य

लघुसिद्धान्तकौमुदी 162 · प्रकरण 5, which opens at अर्थवदधातुरप्रत्ययः प्रातिपदिकम् · rule 48 of 100 in it

the सुट् endings of a non-neuter stem are called सर्वनामस्थान

For a stem that is not neuter (अनपुंसक), the endings of the सुट् set — सु, औ, जस् (nominative singular, dual, plural) and अम्, औट् (accusative singular, dual) — are termed सर्वनामस्थान. This name marks the "strong" cases, where a stem shows its fullest form: it is before a सर्वनामस्थान that नुम् is inserted, a vowel lengthens, and the like. प्रमत्तः "heedless" is प्रमत्त + सु, a nominative singular, so its सु is a सर्वनामस्थान.

  • Aṣṭādhyāyī — 1.1.43 सुडनपुंसकस्य
  • Bālānandinī (LSK, Telugu) — सूत्र 162 in the abridgement; vendor/balanandini-lsk-telugu-ocr.txt

uncheckeddrafted from the rule text and the Bālānandinī

वरदराज writes under it

स्वादिपञ्चवचनानि सर्वनामस्थानसंज्ञानि स्युरक्लीबस्य॥

uncheckedashtadhyayi.com (prakriyā)

205 derivations stand on it

220 words of this poem

the derivation names it — The rule stands at a step of the chain that produces the ending.

practice

Drawn from the words this rule reaches. Each visit is a fresh draw; nothing is kept.

  1. రూపం పేరు చెప్పండి · name the form

    ईक्षिष्यन्ते (ईक्ष्, लृट् atmanepada) ఏ పురుషం, ఏ వచనం?

    What person and number is ईक्षिष्यन्ते (ईक्ष्, लृट् atmanepada)?

    the answer is third person plural.

    ईक्षिष्यन्ते అనేది लृट्లో ईक्ष् యొక్క प्रथमपुरुष बहुवचन.

    ईक्षिष्यन्ते is the third person plural of ईक्ष् in the लृट्.

  2. రూపం పేరు చెప్పండి · name the form

    ईक्षेत (ईक्ष्, विधिलिङ् atmanepada) ఏ పురుషం, ఏ వచనం?

    What person and number is ईक्षेत (ईक्ष्, विधिलिङ् atmanepada)?

    the answer is third person singular.

    ईक्षेत అనేది विधिलिङ्లో ईक्ष् యొక్క प्रथमपुरुष एकवचन.

    ईक्षेत is the third person singular of ईक्ष् in the विधिलिङ्.

  3. రూపం పేరు చెప్పండి · name the form

    भवति (भू, लट् parasmaipada) ఏ పురుషం, ఏ వచనం?

    What person and number is भवति (भू, लट् parasmaipada)?

    the answer is third person singular.

    भवति అనేది लट्లో भू యొక్క प्रथमपुरुष एकवचन.

    भवति is the third person singular of भू in the लट्.

  4. రూపం పేరు చెప్పండి · name the form

    पत्स्यन्ते (पद्, लृट् atmanepada) ఏ పురుషం, ఏ వచనం?

    What person and number is पत्स्यन्ते (पद्, लृट् atmanepada)?

    the answer is third person plural.

    पत्स्यन्ते అనేది लृट्లో पद् యొక్క प्रथमपुरुष बहुवचन.

    पत्स्यन्ते is the third person plural of पद् in the लृट्.

  5. రూపం పేరు చెప్పండి · name the form

    पत (पत्, लोट् parasmaipada) ఏ పురుషం, ఏ వచనం?

    What person and number is पत (पत्, लोट् parasmaipada)?

    the answer is second person singular.

    पत అనేది लोट्లో पत् యొక్క मध्यमपुरुष एकवचन.

    पत is the second person singular of पत् in the लोट्.

  6. రూపం పేరు చెప్పండి · name the form

    पत्स्यते (पद्, लृट् atmanepada) ఏ పురుషం, ఏ వచనం?

    What person and number is पत्स्यते (पद्, लृट् atmanepada)?

    the answer is third person singular.

    पत्स्यते అనేది लृट्లో पद् యొక్క प्रथमपुरुष एकवचन.

    पत्स्यते is the third person singular of पद् in the लृट्.