लघुसिद्धान्तकौमुदी · वरदराज
1.2.46
कृत्तद्धितसमासाश्च
लघुसिद्धान्तकौमुदी 116 · प्रकरण 5, which opens at अर्थवदधातुरप्रत्ययः प्रातिपदिकम् · rule 2 of 100 in it
forms ending in a कृत् or तद्धित affix, and compounds, are प्रातिपदिक too
Forms ending in a कृत् affix (a primary affix that makes a word straight from a root, like क्त in मत्त), in a तद्धित affix (a secondary affix on a noun), and समास (compounds) are also termed प्रातिपदिक — a nominal base. This extends the previous rule's definition. It is why a कृत् form such as प्रमत्त "heedless" (प्र + मद् + क्त) is itself a stem and takes case endings like any noun, and why the indeclinables श्रुत्वा "having heard" and आलिङ्ग्य "having embraced" count as nominal bases before their further treatment.
- Aṣṭādhyāyī — 1.2.46 कृत्तद्धितसमासाश्च
- Bālānandinī (LSK, Telugu) — सूत्र 116 in the abridgement; vendor/balanandini-lsk-telugu-ocr.txt
uncheckeddrafted from the rule text and the Bālānandinī
वरदराज writes under it
कृत्तद्धितान्तौ समासाश्च तथा स्युः॥
uncheckedashtadhyayi.com (prakriyā)
237 derivations stand on it
260 words of this poem
the derivation names it — The rule stands at a step of the chain that produces the ending.
- प्रमत्तः1.1
- अबलाविप्रयुक्तः1.2
- नीत्वा1.2
- वप्रक्रीडापरिणतगजप्रेक्षणीयम्1.2
- स्थित्वा1.3
- प्रत्यासन्ने1.4
- प्रीतः1.4
- प्रापणीयाः1.5
- जातम्1.6
- भुवनविदिते1.6
- गतः1.6
- संतप्तानाम्1.7
- धनपतिक्रोधविश्लेषितस्य1.7
- गन्तव्या1.7
- आरूढम्1.8
- आश्वसत्यः1.8
- संनद्धे1.8
- कर्तुम्1.11
- श्रुत्वा1.11
- आलिङ्ग्य1.12
- वन्द्यैः1.12
- अङ्कितम्1.12
- एत्य1.12
- मुञ्चतः1.12
- कथयतः1.13
- खिन्नः1.13
- न्यस्य1.13
- उपभुज्य1.13
- परिहरन्1.14
- प्रेक्ष्यम्1.15
- आयत्तम्1.16
- आरुह्य1.16
- अध्वश्रमपरिगतम्1.17
- प्राप्ते1.17
- आरूढे1.18
- अमरमिथुनप्रेक्षणीयाम्1.18
- स्थित्वा1.19
- तीर्णः1.19
- विशीर्णाम्1.19
- विरचिताम्1.19
- वासितम्1.20
- आदाय1.20
- रिक्तः1.20
- दृष्ट्वा1.21
- अर्धरूढैः1.21
- जग्ध्वा1.21
- आघ्राय1.21
- द्रुतम्1.22
- प्रत्युद्यातः1.22
- गन्तुम्1.22
- सूचिभिन्नैः1.23
- आसन्ने1.23
- गत्वा1.24
- विश्रान्तः1.26
- सन्1.26
- वननदीतीरजातानि1.26
- सिञ्चन्1.26
- क्षणपरिचितः1.26
- प्रस्थितस्य1.27
- विद्युद्दामस्फुरितचकितैः1.27
- वञ्चितः1.27
- संसर्पन्त्याः1.28
- अतीतस्य1.29
- व्यञ्जयन्ती1.29
- पूर्वोद्दिष्टाम्1.30
- गतानाम्1.30
- हृतम्1.30
- विपणिरचितान्1.32
- उद्भ्रान्तः1.33
- उत्पाट्य1.33
- जालोद्गीर्णैः1.34
- पश्यन्1.34
- ललितवनितापादरागाङ्कितेषु1.34
- आसाद्य1.36
- स्थातव्यम्1.36
- कुर्वन्1.36
- श्लाघनीयाम्1.36
- गर्जितानाम्1.36
- लीलावधूतैः1.37
- अभिलीनः1.38
- दधानः1.38
- सूचिभेद्यैः1.39
- नीत्वा1.40
- दृष्टे1.40
- खण्डितानाम्1.41
- नेयम्1.41
- हर्तुम्1.41
- प्रत्यावृत्तः1.41
- प्रसन्ने1.42
- करधृतम्1.43
- नीत्वा1.43
- लम्बमानस्य1.43
- विहातुम्1.43
- संभृतम्1.45
- गलितम्1.46
- आराध्य1.47
- परिणताम्1.47
- आदातुम्1.48
- अवनते1.48
- आवर्ज्य1.48
- उत्तीर्य1.49
- गाहमानः1.50
- हित्वा1.51
- कृत्वा1.51
- शुद्धः1.51
- शैलराजावतीर्णाम्1.52
- विहस्य1.52
- पातुम्1.53
- संसर्पन्त्या1.53
- आसीनानाम्1.54
- प्राप्य1.54
- निषण्णः1.54
- शुभ्रत्रिनयनवृषोत्खातपङ्कोपमेयाम्1.54
- सरति1.55
- शमयितुम्1.55
- तुमुलकरकावृष्टिपातावकीर्णान्1.56
- दृष्टे1.57
- श्रद्दधानाः1.57
- संसक्ताभिः1.58
- भावी1.58
- अतिक्रम्य1.59
- गत्वा1.60
- वितत्य1.60
- स्थितः1.60
- तटगते1.61
- स्तिमितनयनप्रेक्षणीयाम्1.61
- अंसन्यस्ते1.61
- सति1.61
- हित्वा1.62
- घर्मलब्धस्य1.63
- आददानः1.64
- कुर्वन्1.64
- दृष्ट्वा1.65
- मुक्ताजालग्रथितम्1.65
- बालकुन्दानुविद्धम्2.2
- नीता2.2
- इष्टसंयोगसाध्यात्2.4
- एत्य2.5
- ज्योतिश्छायाकुसुमरचितानि2.5
- कल्पवृक्षप्रसूतम्2.5
- आहतेषु2.5
- अन्वेष्टव्यैः2.6
- कनकसिकतामुष्टिनिक्षेपगूढैः2.6
- अमरप्रार्थिताः2.6
- आक्षिपत्सु2.7
- प्राप्य2.7
- ह्रीमूढानाम्2.7
- नीताः2.8
- उत्पाद्य2.8
- शङ्कास्पृष्टाः2.8
- प्रियतमभुजालिङ्गनोच्छ्वासितानाम्2.9
- सुरतजनिताम्2.9
- उद्गायद्भिः2.10
- अलकपतितैः2.11
- तस्थिवांसः2.13
- मत्वा2.14
- वसन्तम्2.14
- सिद्धः2.14
- लक्ष्यम्2.15
- वर्धितः2.15
- हस्तप्राप्यस्तबकनमितः2.15
- संनिकृष्टम्2.16
- प्रेक्ष्य2.16
- कनककदलीवेष्टनप्रेक्षणीयः2.17
- प्रेक्ष्य2.17
- प्रत्यासन्नौ2.18
- बद्धा2.19
- नर्तितः2.19
- हृदयनिहितैः2.20
- दृष्ट्वा2.20
- गत्वा2.21
- प्रथमकथिते2.21
- निषण्णः2.21
- अन्तर्भवनपतिताम्2.21
- कर्तुम्2.21
- गच्छत्सु2.23
- जाताम्2.23
- शिशिरमथिताम्2.23
- हस्तन्यस्तम्2.24
- भावगम्यम्2.25
- लिखन्ती2.25
- पृच्छन्ती2.25
- निक्षिप्य2.26
- कृताम्2.26
- विस्मरन्ती2.26
- विरहदिवसस्थापितस्य2.27
- विन्यस्यन्ती2.27
- आस्वादयन्ती2.27
- नीता2.29
- यापयन्तीम्2.29
- जालमार्गप्रविष्टान्2.30
- गतम्2.30
- संनिवृत्तम्2.30
- छादयन्तीम्2.30
- प्रबुद्धाम्2.30
- सुप्ताम्2.30
- विक्षिपन्तीम्2.31
- आकाङ्क्षन्तीम्2.31
- बद्धा2.32
- हित्वा2.32
- उद्वेष्टनीयाम्2.32
- स्पर्शक्लिष्टाम्2.32
- सारयन्तीम्2.32
- धारयन्ती2.33
- निहितम्2.33
- उक्तम्2.34
- आसन्ने2.35
- चिरपरिचितम्2.36
- त्याजितः2.36
- अन्वास्य2.37
- स्वप्नलब्धे2.37
- गाढोपगूढम्2.37
- प्रत्याश्वस्ताम्2.38
- वक्तुम्2.38
- हृदयनिहितैः2.39
- आगतम्2.39
- श्राम्यताम्2.39
- प्रोषितानाम्2.39
- आख्याते2.40
- वीक्ष्य2.40
- संभाव्य2.40
- अवहिता2.40
- सुहृदुपनतः2.40
- उपकर्तुम्2.41
- वियुक्तः2.41
- पूर्वाभाष्यम्2.41
- गाढतप्तेन2.42
- तप्तम्2.42
- अश्रुद्रुतम्2.42
- शब्दाख्येयम्2.43
- कथयितुम्2.43
- अतिक्रान्तः2.43
- आलिख्य2.45
- प्रणयकुपिताम्2.45
- चरणपतितम्2.45
- कर्तुम्2.45
- उपचितैः2.45
- लब्धायाः2.46
- भित्त्वा2.47
- प्रवृत्ताः2.47
- स्पृष्टम्2.47
- कृतम्2.48
- विगणयन्2.49
- उपनतम्2.49
- उत्थिते2.50
- मीलयित्वा2.50
- विरहगुणितम्2.50
- रुदती2.51
- विप्रबुद्धा2.51
- कथितम्2.51
- पृच्छतः2.51
- दृष्टः2.51
- रमयन्2.51
- इष्टे2.52
- आश्वास्य2.53
- निवृत्तः2.53
- व्यवसितम्2.54
- याचितः2.54
- प्रत्युक्तम्2.54
- इष्टान्2.55